اثر تغذيه متيونين عبوري در گاوهاي اوايل شيردهي بر عملكرد، فراسنجه هاي خوني، سلامت و توليد مثل

دوره انتقال و اوايل شيردهي از بحراني‌ترين مراحل فيزيولوژيك گاوهاي شيري است كه با كاهش مصرف ماده خشك، تعادل منفي انرژي و تغييرات متابوليكي شديد همراه است. متيونين به‌عنوان اولين اسيد آمينه محدودكننده در گاوهاي شيري پرتوليد، نقش كليدي در سنتز پروتئين، متابوليسم چربي، تقويت سيستم ايمني و كاهش تنش اكسيداتيو ايفا مي‌كند. اين پژوهش با هدف ارزيابي اثرات متيونين عبوري بر شاخص‌هاي توليدي، متابوليكي، سلامتي و توليدمثلي گاوهاي هلشتاين در دوره اوايل شيردهي طراحي و اجرا گرديد. اين مطالعه در بهمن‌ماه 1403 در مزرعه صنعتي شير و گوشت عليان واقع در كيلومتر 50 آزادراه اصفهان-كاشان انجام شد. تعداد 150 رأس گاو هلشتاين با دوره شيردهي 2 تا 5 و ميانگين روزهاي شيردهي 20±5 روز، با همسان‌سازي ركورد توليد شير قبلي، به‌صورت تصادفي به دو گروه شاهد و تيمار با 75 رأس در هر گروه تقسيم شدند. گروه تيمار روزانه 40 گرم متيونين عبوري حاوي 60 درصد متيونين خالص به همراه جيره پايه دريافت كردند. شاخص‌هاي اندازه‌گيري شده شامل توليد و تركيبات شير، فراسنجه‌هاي خوني (گلوكز، بتا-هيدروكسي بوتيرات، نيتروژن اوره‌اي خون، آلبومين، پروتئين كل، كلسترول و آنزيم‌هاي كبدي)، شاخص‌هاي تنش اكسيداتيو، نمره وضعيت بدني، نمره حركتي و فراسنجه¬هاي توليدمثلي بودند. استفاده از متيونين عبوري منجر به افزايش توليد شير در گاوهاي دوره شيردهي دوم به ميزان 1.3 كيلوگرم در روز (معادل 3 درصد) گرديد (04/= P). توليد پروتئين شير 10 گرم در روز (03/0 = P) و توليد چربي شير 40 گرم در روز (0.01 ‎> P) افزايش يافت. تعداد سلول‌هاي بدني در گروه متيونين كاهش يافت؛ به‌طوري كه در گاوهاي زايش دوم از 119.76 به 64.21 هزار سلول در ميلي‌ليتر (46.4 درصد كاهش ، 0.03 = P) و در گاوهاي چندبار زايش بيشتر از دو از 276.08 به 178.57 هزار سلول در ميلي‌ليتر (كاهش 35.3 درصد، 0.03 = P) كاهش نشان داد. غلظت بتا-هيدروكسي بوتيرات در گاوهاي چند بار زايش از 0.70 به 0.57 ميلي‌مول در ليتر كاهش يافت (كاهش 18.6 درصد، 0.04 = P). نمره حركتي در گاوهاي زايش بيشتر از دو1.44 به 1.30 بهبود يافت (بهبود 9.7 درصد، 0.04 = P). همچنين، غلظت مالون‌دي‌آلدئيد در گاوهاي دوره شيردهي دوم از 2.99 به 2.14 ميكرومول در ليتر كاهش يافت (كاهش 28.4 درصد، 0.01 ‎> P). متغيرهاي درصد پروتئين و چربي شير، گلوكز خون، آنزيم ‌هاي كبدي، پروتئين كل، آلبومين، كلسترول، ظرفيت آنتي‌اكسيداني كل و شاخص‌هاي توليد مثلي تحت تأثير معني‌دار تيمار قرار نگرفتند (0.05 <‎ P). نتايج اين پژوهش نشان مي‌دهد كه استفاده از 40 گرم متيونين عبوري در روز در گاوهاي هلشتاين با ميانگين 20 روز شيردهي، منجر به بهبود عملكرد ، كاهش تعداد سلول‌هاي سوماتيك (35 تا 46 درصد)، بهبود وضعيت متابوليكي (كاهش 19 درصدي بتا-هيدروكسي بوتيرات)، كاهش تنش اكسيداتيو و بهبود سلامت حركتي مي‌شود. بنابراين، متيونين عبوري مي‌تواند به‌عنوان يك راهكار تغذيه‌اي مؤثر براي افزايش بهره‌وري، حفظ سلامت و بهبود رفاه گاوهاي شيري در دوره بحراني اوايل شيردهي مورد استفاده قرار گيرد.

The transition period an‎d early lactation are among the most critical physiological stages in dairy cows, characterized by reduced dry matter intake, negative energy balance, an‎d severe metabolic alterations. Methionine, as the first limiting amino acid in high-producing dairy cows, plays a key role in protein synthesis, lipid metabolism, immune system enhancement, an‎d oxidative stress reduction. This study was designed to eva‎luate the effects of rumen-protected methionine on productive, metabolic, health, an‎d reproductive parameters in Holstein dairy cows during early lactation. The study was conducted in February 2025 at the Aliyan Industrial Dairy Farm, located at kilometer 50 of the Isfahan-Kashan highway. A total of 150 multiparous Holstein cows with parity 2 to 5 an‎d an average of 20±5 days in milk were balanced based on previous lactation records an‎d ran‎domly assigned to control an‎d treatment groups (n=75 per group). The treatment group received 40 grams per day of rumen-protected methionine containing 60% pure methionine in addition to the basal diet. An adaptation period of 21 days an‎d an experimental period of 90 days were implemented. Measured parameters included milk yield an‎d composition, blood parameters (glucose, beta-hydroxybutyrate, blood urea nitrogen, albumin, total protein, cholesterol, an‎d liver enzymes), oxidative stress markers, body condition score, locomotion score, an‎d reproductive parameters. Supplementation with rumen-protected methionine increased milk yield in second-parity cows by 1.3 kg per day (equivalent to 3%, P = 0.04). Milk protein production increased by 10 grams per day (P = 0.03) an‎d milk fat production increased by 40 grams per day (P <‎ 0.01). Somatic cell count decreased in the methionine group; in second-parity cows from 119.76 to 64.21 thousan‎d cells per mL (46.4% reduction, P = 0.03) an‎d in multiparous cows from 276.08 to 178.57 thousan‎d cells per mL (35.3% reduction, P = 0.03). Beta-hydroxybutyrate concentration in multiparous cows decreased from 0.70 to 0.57 mmol/L (18.6% reduction, P = 0.04). Locomotion score in multiparous cows improved from 1.44 to 1.30 (9.7% improvement, P = 0.04). Additionally, malondialdehyde concentration in second-parity cows decreased from 2.99 to 2.14 µmol/L (28.4% reduction, P <‎ 0.01). Variables including milk protein an‎d fat percentages, blood glucose, liver enzymes, total protein, albumin, cholesterol, total antioxidant capacity, an‎d reproductive parameters were not significantly affected by the treatment (P ‎> 0.05). The results of this study indicate that supplementation with 40 grams per day of rumen-protected methionine in Holstein cows with an average of 20 days in milk improved productive performance, reduced somatic cell count (35-46%), improved metabolic status (19% reduction in beta-hydroxybutyrate), reduced oxidative stress, an‎d improved locomotion health. Therefore, rumen-protected methionine can be considered an effective nutritional strategy to enhance productivity, maintain health, an‎d improve welfare of dairy cows during the critical early lactation period.

عباس رجائي راد , فرزاد هاشمزاده

غلامرضا قرباني خراجي

ابراهيم قاسمي , حسين رضوي زادگان جهرمي